05.03.2021

Św. Józef – wzorem wychowawcy rodzinnego

Miesiąc marzec poświęcony jest szczególnie św. Józefowi, którego wspomnienie obchodzimy jako Oblubieńca Najświętszej Maryi Panny. Rola św. Józefa w obecnych czasach jest szczególnie ważna, wskazał na nią Papież Franciszek wyznaczając rok Jemu poświęcony. Dobrą lekturą w tym czasie niech będzie Patris corde Jego autorstwa. Zaglądnij TUTAJ. 

Autorytet ojca w Rodzinie a tym samym autorytet Boga jako Ojca, to ważne tematy. Bł. Edmund Bojanowski tworząc koncepcję wychowania dobrze wiedział, jak ważna jest rola ojca, nie pomniejszając roli kobiety jako matki. W „Integralnej pedagogice” czytamy:

Ojciec natomiast swą troską, pracą i siłą właściwą męskości ochraniał ognisko rodzinne od zewnątrz. Rodzice, wypełniając właściwe sobie role i zadania, komplementarne i niezbędne, realizują tak ważne oddziaływanie, że trudno je czymkolwiek zastąpić. Do nich należy tworzenie „atmosfery rodzinnej, przepojonej miłością i szacunkiem dla Boga i ludzi, która sprzyjałaby spójnemu osobowemu i społecznemu wychowaniu dzieci. Dlatego rodzina jest pierwszą szkołą cnót społecznych potrzebnych każdemu społeczeństwu. Aktualna rola wpisana w ideę ochrony rodziny, polega na wspieraniu jej poprzez pomoc w  wypełnianiu funkcji opiekuńczo-wychowawczej, działaniach edukacyjnych wobec rodziców oraz przestrzeganiu przed błędami i zagrożeniami. W dobie kreowania modelu rodziny przez media czy kierunki i ideologie obce rodzimej tradycji, szczególnie ważne staje się wskazanie Bojanowskiego na potrzebę „rodzimego życia rodzinnego wiązania” i pomoc w wychowaniu dzieci. (Integralna pedagogika, str. 151.)

Czym szczególnie urzeka postać św. Józefa?

To mężczyzna, który wie Komu powierzył swoje życie, jaką misję ma do wypełnienia. Zraniony w swej męskości bardzo, nie zamknął się w sobie, nie zbuntował  się, nie obraził na Boga i ludzi, ale podjął decyzję ochrony Maryi. Ta decyzja bardzo męska, stanowcza, odważna wynikała z postawy posłuszeństwa. Nie tylko słuchał Boga, ale za tym słyszeniem szły konkretne decyzje. Józef jest czujny, słuchający i czyni to, czego żąda od niego Bóg. W obecnym czasie zamętu, ataków na Rodzinę, na życie szczególnie tych najsłabszych, jest dla nas ważnym autorytetem, który wskazuje na cnoty odnoszące się do Boga, związane z Rodziną i pracą. Oto kilku z nich:

  • Prawdomówność – mówienie prawdy ze względu na dobro
  • Posłuszeństwo – podjęcie życzeń osoby, której podlegamy
  • Karność – wymierzenie kary, by poprawić karanego
  • Wielkoduszność – zmierzanie do wielkich czynów
  • Opatrzność – umiejętność skupiania uwagi na tym, co się wykonuje ze szczególnym uwzględnieniem skutków działania.
    (charakterystyka wg M. Krasnodębskiego, Człowiek i paideia, str. 248-251)

Wdrażanie do prawdomówności. W życiu rodzinnym bardzo ważna jest umiejętność prawdziwego dialogu opartego na prawdzie. Zaplanuj w Waszej rodzinie wieczór prawdziwego dialogu. Stwórz odpowiedni klimat, w którym w małżeństwie porozmawiajcie o tym co dobre, ale i o tym, co trudne, co rani, co boli we wzajemnych relacjach. Powierzcie to św. Józefowi. Podejmijcie również dialog z dzieckiem, które bardzo pragnie być wysłuchane, przyjęte z tym, co nosi w swoim sercu.

Karność – cnota niezbyt pożądana w dzisiejszej dobie wychowania. Czy potrafisz karać w mądry sposób, a więc ze względu na dobro dziecka . Bł. Edmund Bojanowski uczył jak roztropnie karać dziecko.

Spostrzegając przewinienia dzieci, nie zważaj na nic po raz pierwszy, bo te mogą być niewinnym płodem niewinnej ich pochopności; po raz drugi przebaczaj także, bo ci nie wiadomo, czyli to lekkomyślnością lub też zechciał; po raz trzeci chwytaj na gorącym uczynku i występuj z groźbą ukarania, a po raz czwarty przystąp do praw surowości i ukaż.

(Prace, szkice i notatki Edmunda Bojanowskiego, INEDITA, Tom I, Redakcja: Edward Gigilewicz, s. Maria Loyola Opiela, str. 365 do 368 https://stowarzyszeniedobroc.pl/sklep/#pub1)

Opatrzność – bardzo często pierwszym skojarzeniem jest Bóg, który w swej Opatrzności kieruje i opiekuje się stworzonym dziełem. W każdy poniedziałek rozmawiamy o tym w ochronce. Jako cnota, opatrzność wychowuje do odpowiedzialności za to, co i jak się wykonuje. Jak Ty, Drogi Rodzicu wykonujesz swoje obowiązki; najpierw związane z rolę ojca, matki, a w drugiej kolejności zawodowe?

Wskazówka wychowawcza: określić w Rodzinie obowiązki dzieciom, aby je wdrażać w odpowiedzialność za to, co i jak wykonują. Wdrażając dzieci w pracę, wychowuje się je do odpowiedzialności, wielkoduszności i karności, bo trzeba umieć ponosić konsekwencje swoich czynów.

Proście o opiekę św. Józefa w waszej codziennej, rodzinnej modlitwie powierzając się Jemu w litanii.

s. Dorota Gościńska SBDNP